Ṣaaju ki o to tẹsiwaju si ẹkọ pataki ti Jesu, yóò ṣàǹfààní láti ṣàyẹ̀wò ṣókí nípa ọ̀nà tí òye Bíbélì nípa ọ̀ràn yìí gbà dàgbà.

Onitẹsiwaju Ifihan

Ó ṣe pàtàkì láti lóye pé Bíbélì pèsè ìṣípayá ní ṣísẹ̀-n-tẹ̀lé nípa ìfẹ́ Ọlọ́run fún aráyé. Ni ibẹrẹ, ènìyàn gbé ní ipò ìdàpọ̀ pẹ̀lú Ọlọ́run àti pẹ̀lú àyè títí láé sí ‘Igi ìyè’ tí ó lè sọ wá di aláìleèkú lọ́nà gbígbéṣẹ́ (Gen 3:22). Bayi, ibeere naa, ‘Kini o ṣẹlẹ nigbati a ba ku?’ je ohun ko ṣe pataki; àti ní kété lẹ́yìn ẹ̀ṣẹ̀ Ádámù, kò dà bí ẹni pé ohun púpọ̀ ti ṣẹlẹ̀ – bí kò ṣe pé ìdàpọ̀ ènìyàn pẹ̀lú Ọlọ́run dàrú tí a sì lé e kúrò nínú ọgbà Édẹ́nì.. Ṣugbọn nisisiyi, gẹ́gẹ́ bí Ejò ti ṣèlérí ẹ̀tàn, aráyé ti ‘dà bí Ọlọ́run, mọ rere ati buburu.’ Ṣaaju ki o to, rẹ iriri je nikan ti o dara: bayi o bẹrẹ si ni iriri ibi (mejeeji inu ati ita), iyanu ti titun aye, kikoro ikorira ati iku ati ailagbara ẹru lati ṣawari ohun ti yoo ṣẹlẹ si i nigba ti o ku. Ni ibi bayi, gbogbo ohun ti o mọ ni pe ara rẹ ti pinnu lati rot pada sinu ilẹ.

Ṣugbọn o ni ọkan nla itunu. Ọlọ́run tí ó ti fi ìgbẹ́kẹ̀lé hàn ṣì bìkítà nípa rẹ̀ (Gen 3:21) ó sì ti sọ àsọtẹ́lẹ̀ lòdì sí Ejò náà: “Emi yoo fi ina laarin iwọ ati obinrin naa, ati laarin awọn ọmọ rẹ ati ọmọ rẹ. Yoo oto ori rẹ, Iwọ o si rubọ igigirisẹ rẹ.” (Gen 3:15) Ádámù tàbí Ejò kò mọ ohun tí ìyẹn túmọ̀ sí. Nitootọ, o ṣe pataki ki Ejò ko mọ: nítorí ó jẹ́ apá kan ètò Ọlọ́run pé kí Ejò fúnra rẹ̀ jẹ́ alágbára nínú mímú ìṣubú tirẹ̀ wá..

Ṣugbọn a sọ ọgbọn Ọlọrun ni ohun ijinlẹ, ọgbọn ti o ti pamọ, èyí tí Ọlọ́run ti yàn tẹ́lẹ̀ ṣíwájú ayé fún ògo wa, èyí tí kò sí ìkankan nínú àwọn alákòóso ayé yìí tí ó mọ̀. Nitori ti nwọn mọ o, nwọn kì ba ti kàn Oluwa ogo mọ agbelebu. (1Co 2:7-8)

Ní ọ̀pọ̀ ọ̀rúndún tó tẹ̀ lé Ọlọ́run ṣísẹ̀-n-tẹ̀-lé díẹ̀díẹ̀ nípa ète rẹ̀ tó ga jù lọ: ṣugbọn nigbagbogbo ni awọn ọna ti o tẹsiwaju lati fi ilana igbehin rẹ pamọ lakoko ti o nkọ wa diẹ sii nipa awọn ilana ti oore ati idajọ ododo Ọlọrun - ati pataki pataki ti idagbasoke ibatan igbagbọ pẹlu Ọlọrun.

• Gen 5:24. Énọ́kù pàdánù lọ́jọ́ kan nínú àwọn ipò tó tako àlàyé tó bọ́gbọ́n mu. Njẹ awọn orin rẹ kan pari lojiji pẹlu aṣọ ti a danu ati pe ko si ami ijakadi, bi Elijah ni nigbamii years (2Kings 2:11-13)? A ko mọ: ṣugbọn awọn ti o fi silẹ pari pe, nítorí a mọ̀ pé ó ti sún mọ́ Ọlọ́run ní ipò àkọ́kọ́, Ó dájú pé Ọlọ́run ti mú ìfẹ́ rẹ̀ ṣẹ.
• Gen 6:5-8:22. Ìwà ibi túbọ̀ ń pọ̀ sí i débi pé Ọlọ́run pinnu pé ó pọndandan láti dá ìtànkálẹ̀ rẹ̀ dúró nípasẹ̀ ìdájọ́ ikú lójú ẹsẹ̀. Nikan Noah - ọkunrin kan ti o, bi Enoku, bá Ọlọrun rìn, gbe ododo ati ki o gboran si ohun Ọlọrun – ti wa ni da ti o lẹsẹkẹsẹ idajọ, pelu awon ebi re.
• … ati nitorinaa itan naa tẹsiwaju, pẹlu awọn iṣẹlẹ ti o tẹle ti o fi agbara mu ọkan, miiran tabi mejeeji awọn imọran ti Ọlọrun yoo san buburu pada fun awọn ti o ṣe buburu: sugbon yen, bakan, laika ibi ti o han gbangba ati iku ti o ti de ba eniyan, Ọlọrun tun n wa ẹgbẹ wa ati pe iku ko nilo opin fun awọn ti o wa A nitootọ.

Iyẹn kii ṣe lati sọ pe ko si awọn asọtẹlẹ miiran ti n tọka si wiwa Jesu. Bi akoko ti nlọ, nibẹ wà siwaju ati siwaju sii.

Nipa igbala yi, àwọn wòlíì wá, wọ́n sì wádìí fínnífínní, ẹni tí ó sọtẹ́lẹ̀ nípa oore-ọ̀fẹ́ tí yóò dé bá ọ, wiwa tani tabi iru akoko wo ni Ẹmi Kristi, ti o wà ninu wọn, tọka si, nigbati o sọ asọtẹlẹ awọn ijiya ti Kristi, ati awọn ogo ti yoo tẹle wọn. (1Pe 1:10-11)

Sibẹsibẹ, ọ̀nà tí àwọn àsọtẹ́lẹ̀ wọ̀nyí yóò gbà ní ìmúṣẹ ṣì jẹ́ àdììtú; pÆlú onígbàgbọ́ kọ̀ọ̀kan ní àwọn ìgbà míràn tí wọ́n ń yí padà láàrín ìrètí àti àìnírètí. Emi yoo ṣe apejuwe awọn apẹẹrẹ meji siwaju fun apejuwe pato…

Job, ní àárín gbogbo àròyé rÆ, jade pẹlu kan gidi tiodaralopolopo ti ẹmí ìjìnlẹ òye:

Mo mo pe Olurapada mi mbe, àti pé níkẹyìn òun yóò dúró lórí ilẹ̀ ayé. Ati lẹhin igbati a ti pa awọ mi run, sibẹ ninu ẹran ara mi emi o ri Ọlọrun; (Job 19:25-26)

Gẹgẹ bi a ti le sọ, Jóòbù kò tí ì sọ èyí rí láti ọ̀dọ̀ Ọlọ́run tàbí wòlíì èyíkéyìí tó ṣáájú. Ni pato, o han lati Job 7:9 pe ero yii ko ti ṣẹlẹ si i tẹlẹ. Síbẹ̀ kò dàbí ẹni pé ó wà ní ìbámu pẹ̀lú Ọlọ́run nípa tẹ̀mí nígbà yẹn! Ó kàn ń ka àwọn àmì láti inú ìbálò tí Ọlọ́run ti ṣe pẹ̀lú èèyàn tẹ́lẹ̀, ó sì ń fi ìgbàgbọ́ rẹ̀ sínú oore àti ìdájọ́ òdodo Ọlọ́run.. Torí náà, ó parí èrò sí pé ìdáǹdè gbọ́dọ̀ dé – bi o tilẹ jẹ pe o ni lati duro de opin aiye.

Nibẹ ni a iru apẹẹrẹ ni Psalm 49:1-20. Onísáàmù náà ṣàpèjúwe èyí gẹ́gẹ́ bí ‘àlọ́’ - ibeere kan ti o han pe ko ni idahun onipin ṣugbọn o ni oye nigbati a rii nikẹhin lati irisi to pe. O bẹrẹ nipa bibeere bawo ni o ṣe le koju ọjọ iwaju laisi iberu, nigbati awọn akoko ni ibi ati pelu imọ ti ara rẹ ese. Lẹhinna o fi eyi ṣe afiwe pẹlu igberaga ara ẹni ti igberaga ti awọn ti o ti ṣaṣeyọri aisiki ati ipo ni agbaye yii.; tọka si pe wọn ko le gba ẹmi ara wọn là ati pe gbogbo rẹ wa si asan. O pari pẹlu awọn ọrọ wọnyi:

A yàn wọ́n gẹ́gẹ́ bí agbo ẹran fún Ṣìọ́ọ̀lù. Ikú ni yóò jẹ́ olùṣọ́-àgùntàn wọn. Awọn olododo ni yio jọba lori wọn li owurọ̀. Ẹwà wọn yóò bàjẹ́ ní isà òkú, jina lati ibugbe won. Ṣùgbọ́n Ọlọ́run yóò rà ọkàn mi padà lọ́wọ́ agbára isà òkú, nítorí òun yóò gbà mí. Sela. Maṣe bẹru nigbati ọkunrin kan di ọlọrọ, nígbà tí ògo ilé rẹ̀ bá pọ̀ sí i. Nítorí nígbà tí ó bá kú, kò ní kó ohunkohun lọ. Ogo Re ki yio sokale lehin re. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ó bùkún ọkàn rẹ̀ nígbà tí ó wà láàyè– àwọn ènìyàn sì ń yìn ọ́ nígbà tí o bá ṣe rere fún ara rẹ– yóò lọ sí ọ̀dọ̀ ìran àwọn baba rẹ̀. Wọn kì yóò rí ìmọ́lẹ̀ láéláé. Eniyan ti o ni ọrọ laini oye, o dabi awọn ẹranko ti o ṣegbe. (Psa 49:14-20)

Sheol

‘Ṣìọ́ọ̀lù’ ni ọ̀rọ̀ Hébérù fún ‘ibi àwọn òkú;’ ó tún máa ń tọ́ka sí nígbà mìíràn nínú Májẹ̀mú Láéláé gẹ́gẹ́ bí ‘òfin náà’ (Ezekiel 31:16). Ni ede Gẹẹsi, ó sábà máa ń túmọ̀ rẹ̀ lọ́nà àkàwé sí ‘ibojì;’ botilẹjẹpe nigba ti a tọka si aaye isinku ti ara, Heberu lo ọrọ ti o yatọ, ojo melo ‘iboji.’ Ṣeol ni aijọju ni ibamu pẹlu ọrọ Giriki, ‘Hédíìsì;’ ati pe a ṣe bi iru bẹẹ ninu Majẹmu Titun ati Septuagint Majẹmu Lailai. E sọ yin lilẹdogbedevomẹ taidi ‘Ṣeol’ tabi ‘Hédíìsì’ ni julọ igbalode English ogbufọ.

Ezekiel 32:18-32 yàwòrán Ṣìọ́ọ̀lù bí kòtò ńlá kan níbi tí àwọn òkú láti oríṣiríṣi orílẹ̀-èdè sùn sí ní àwùjọ; diẹ ninu awọn pẹlu diẹ ẹ sii ami ti ola ju awọn miran: ṣugbọn sibẹsibẹ kú. Àwọn kan gba ìṣírí láti inú òtítọ́ náà pé ìran Ìsíkíẹ́lì yìí kò ní ohunkóhun láti sọ nípa Ísírẹ́lì àti pé gbogbo àwọn tí a mẹ́nu kàn jẹ́ aláìdádọ̀dọ́.. Ṣugbọn awọn miiran, mimọ ti ara wọn ese, wọn kò sì rí ìfojúsọ́nà tí ó ṣe kedere ti àjíǹde nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín ṣì rí ikú gẹ́gẹ́ bí òpin, wọ́n sì gbé ìrètí wọn lé lórí gbígbádùn ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìbùkún Ọlọrun bí ó bá ti lè ṣeé ṣe tó nínú ìgbésí-ayé yìí.. Ani Ọba Hesekiah (ðkan nínú àwæn æba Júdà) tí a retí pé yóò dópin sí Ṣìọ́ọ̀lù, laisi ireti igbesi aye iwaju, nígbà tí ó kú:

Mo sọ, “Ní àárín ìgbésí ayé mi, mo lọ sí ẹnubodè Ṣìọ́ọ̀lù. A fi iyokù awọn ọdun mi dù mi.” Mo sọ, “Emi ko ni ri Yah, Yah ni ilẹ awọn alãye. Èmi kì yóò rí ènìyàn mọ́ pẹ̀lú àwọn olùgbé ayé. Ibugbe mi ti kuro, a sì gbé e kúrò lọ́dọ̀ mi bí àgọ́ olùṣọ́-àgùntàn. Mo ti yiyi soke, bi alahun, igbesi aye mi. Òun yóò gé mi kúrò nínú òrùlé. Láti ọ̀sán dé alẹ́ ni ìwọ yóò fi òpin sí mi. … Nítorí isà òkú kò lè yìn ọ́. Iku ko le ṣe ayẹyẹ rẹ. Awọn ti o sọkalẹ lọ sinu iho ko le ni ireti fun otitọ rẹ. (Isa 38:10-12,18)

Gẹhẹnna

‘Gẹ̀hẹ́nà’ jẹ ihamọ Giriki ti orukọ Heberu, ’ àfonífojì ọmọ Hínómù.’ Àfonífojì yìí, òde Jerusalemu, je ibi ti aisan loruko. Nigba ti awọn Juu ṣubu kuro lọdọ Ọlọrun, wñn kọ́ ‘ibi gíga’ (ibi ebo) Nibẹ; nibiti awon omode ‘gba koja ina’ (ie. rubọ) si Olorun keferi, Moleki. Wòlíì Jeremáyà kéde àwọn ọ̀rọ̀ wọ̀nyí lòdì sí i:

Wọ́n ti kọ́ àwọn ibi gíga Tófẹ́tì, tí ó wà ní àfonífojì æmæ Hínómù, láti sun àwọn ọmọkùnrin àti àwọn ọmọbìnrin wọn nínú iná; eyi ti Emi ko paṣẹ, bẹ́ẹ̀ ni kò wá sí ọkàn mi. Nitori naa, kiyesi i, awọn ọjọ mbọ, li Oluwa wi, tí a kì yóò pè é ní Tófétì mọ́, tabi Àfonífojì ọmọ Hinomu, ṣùgbọ́n Àfonífojì Ìparun: nitoriti nwọn o sinkú si Tofeti, titi ko fi si aaye lati sin. Òkú àwọn ènìyàn yìí yóò jẹ́ oúnjẹ fún àwọn ẹyẹ ojú ọ̀run, àti fún àwọn ẹranko ilẹ̀; kò sì sí ẹni tí yóò dẹ́rùbà wọ́n lọ. (Jer 7:31-33)

Jeremiah 19:1-15 paapaa ṣe ikede ti o ni itara diẹ sii nipa ibi yii; ní títẹnumọ́ pé yóò kún fún òkú àwọn tí wọ́n ti kọ Ọlọ́run sílẹ̀; àti pé àní Jérúsálẹ́mù yóò dà bí rẹ̀ nítorí ìwà búburú àwọn olùgbé rẹ̀.

Akoko Tempili Keji

Láàárín àwọn ọdún tí wọ́n padà dé láti ìgbèkùn Bábílónì àti ìbí Jésù, èdèkòyédè ẹ̀kọ́ tó pọ̀ gan-an wáyé láàárín àwọn Júù.. Ẹgbẹ́ Sadusía tí ó jẹ́ onímọ̀ ọgbọ́n orí kọ èrò àwọn áńgẹ́lì sílẹ̀, awọn ẹmi, igbesi aye lẹhin ikú ati idajọ ikẹhin gẹgẹbi igbagbọ lasan; nígbà tí àwọn Farisí tẹnu mọ́ òtítọ́ wọn. sibẹsibẹ, ìtumọ̀ nípa àwọn ìtumọ̀ pàtó tí àwọn ẹsẹ Ìwé Mímọ́ tí ń sọ̀rọ̀ nípa kókó ọ̀rọ̀ náà jẹ́ ìméfò, ti o da lori awọn itumọ ti olukuluku Rabbi - ati ki o oyimbo orisirisi. Sugbon nigba ti Jesu ‘Seol’ ni gbogbogbo loye lati tumọ si ibi ti awọn okú; Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ó dà bí ẹni pé àwọn Farisí ti wá sí ìparí èrò náà pé a óò bọ́ lọ́wọ́ àwọn Júù olódodo tí a kò ní tẹ́wọ́ gbà wọ́n, dípò bẹ́ẹ̀, a óò kí wọn káàbọ̀ sínú ẹgbẹ́ àwọn baba ńlá láti dúró de àjíǹde wọn nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín ní sànmánì Messia.. Èyí jẹ́ ipò kan tí a ń tọ́ka sí nígbà mìíràn gẹ́gẹ́ bí ‘Àyà Ábúráhámù.’

Ni ọrundun kini BC Aramaic, dipo Heberu, ti di ede ojoojumọ ti awọn Juu; ó sì jẹ́ àṣà tí ó wọ́pọ̀ láti bá kíka àwọn ẹsẹ Ìwé Mímọ́ Lédè Hébérù ní gbangba pẹ̀lú ìtumọ̀ ìtumọ̀ ẹsẹ-ẹsẹ̀ ní èdè Aramaic, mọ bi Targum. Ni ibẹrẹ, awọn wọnyi ni a sọ lati iranti: ṣùgbọ́n nígbà tí ó fi máa di ọ̀rúndún kìíní Sànmánì Tiwa, wọ́n ti pinnu láti kọ̀wé.

Awọn Targums ṣafihan iyẹn, nigba ti Jesu, ‘Gẹ̀hẹ́nà’ ti di ọ̀rọ̀ àsọyé fún ibi tí Ọlọ́run ti ń fìyà jẹ àwọn oníwà àìtọ́ – ní pàtàkì àwọn Kèfèrí aláìgbàgbọ́: sugbon tun Ju. sibẹsibẹ, a ro pe opin gbọdọ wa lori iye akoko iru ijiya ati awọn aṣa Rabbi ti o dagbasoke ni akoko yii ṣeto opin ti o pọju. 12 osu. A gbagbọ pe lẹhin eyi eniyan le yẹ fun ajinde nikẹhin tabi iparun; igbehin ti a se apejuwe bi ‘Iku keji.’ Ni ọpọlọpọ awọn ọna, nitori naa, Àwọn àṣà àtọwọ́dọ́wọ́ àwọn rábì nípa Gẹ̀hẹ́nà jọra gan-an pẹ̀lú èrò Kátólíìkì ti Pọ́gátórì ju èyí tí a ń pè ní Apaadi lọ..

Nítorí náà, nígbà tí Jésù bẹ̀rẹ̀ iṣẹ́ òjíṣẹ́ rẹ̀, àwọn èròǹgbà tó tẹ̀ lé e yìí ti fìdí múlẹ̀ nínú èrò àwọn Júù, bi o tilẹ jẹ pe ẹda otitọ wọn tẹsiwaju lati jẹ ọrọ ariyanjiyan:

• Sheol – Ibi Òkú.
• Àiya Ábúráhámù – ibi tí àwọn Júù olódodo ti lè dúró de àjíǹde wọn nígbẹ̀yìn-gbẹ́yín.
• Gẹ̀hẹ́nà – ibi ẹ̀san Ọlọ́run, lati tẹle boya nipasẹ ajinde nikẹhin, tabi
• Ikú Keji – iparun tabi ipo iku ayeraye.

Ka lori …