[pm_title]

اعليٰ نقادن جا دليل ان خيال تي مبني آهن ته ابتدائي چرچ جي نظريي کي آهستي آهستي ترقي ڪئي وئي ته جيئن شروعاتي چرچ جي ضرورتن کي پورو ڪري سگهجي..

اعليٰ تنقيد جي شروعات بلڪل ساڳين نصوص ۽ طريقن سان ٿئي ٿي، جيڪي اسان جي نئين عهد نامي جي جديد ترجمن جي تياري ۾ استعمال ٿينديون آهن.. اهو اصل ۾ ڪو به اضافي ثبوت هجڻ جي ڳالهه ناهي, بلڪه هڪ نظرياتي پيش رفت جيڪا اڳتي هلي قياس آرائي ۽ موضوعي ٿي وڃي ٿي ان جي نتيجي ۾ جيترو اڳتي وڌو وڃي ٿو.. انهن مرحلن کي مختصر طور هيٺ بيان ڪيو ويو آهي:

هڪ) متني تنقيد

اهو ساڳيو عمل آهي جنهن جي پٺيان لڳ ڀڳ سڀني جديد ترجمي جي بائبل جي پيداوار ۾, جنهن ۾ موجود نسخن جو احتياط سان مقابلو ڪيو وڃي ٿو ته جيئن پڙهڻ کي اصل دستاويز جي ويجهو ممڪن بڻائي سگهجي.

بھو) ادبي تنقيد

اهو لفظ جي استعمال جي نقطي نظر کان متن جو تجزيو ڪرڻ چاهي ٿو, گرامر, انداز ۽ معني. اهڙي تجزيي ۾ تمام گهڻي اهميت آهي: پر امڪاني طور تي سنگين نقصان آهن, جيئن تجزيه نگار تمام آسانيءَ سان متن تي پنهنجي تشريح مسلط ڪري سگهن ٿا, يا سڃاڻڻ ۾ ناڪام ٿيو ته ڪٿي ليکڪ جي اصطلاحن جو استعمال روايتي استعمال کان مختلف آهي. ٻيو عام مسئلو اهو آهي ته ادبي انداز اڪثر مواد جي لحاظ کان مختلف هوندو آهي: اهو اڪثر ڪري ڪيترن ئي تصنيف جي وڏي پيماني تي دعوي ڪئي آهي.

چار) تاريخي تنقيد

اهو ڌيان ان سوال جو جواب ڏيڻ جي ڪوشش تي آهي ته متن ڪٿي ۽ ڪڏهن لکيو ويو هو, ڪنهن جي طرفان, ڪنهن کي, ۽ ڪهڙين حالتن ۾. ٻيهر, اهو تمام مفيد ٿي سگهي ٿو: پر اهو ضروري آهي ته هن عمل ۾ استعمال ٿيندڙ ثبوتن جي نوعيت کان آگاهه ڪيو وڃي ۽ مختلف اشارن کي ڏنل نسبتي وزن.. تمام گهڻو, نقادن جن کي پيسڻ لاءِ ڪهاڙي سان وڌيڪ وزن ڏيڻ جو انتخاب ڪيو ويو آهي ته متن جي هڪ سادي بيان يا ذريعن جي گواهي جي ڀيٽ ۾ هڪ مبهم معني يا تعلق کي وڌيڪ وزن ڏيڻ لاءِ جيئن ته چرچ جي پيءُ. جي يروشلم جي مندر جي تباهي هڪ کلاسي مثال آهي.

ڊي) ماخذ تنقيد

پروسيس ۾ هڪ ٻيو مرحلو اهو آهي ته ممڪن ذريعن جي دستاويزن ۽ روايتن کي نظرياتي طور تي، جنهن تي دستاويز ٻڌل آهي. NT دستاويزن جي صورت ۾, اهو عام طور تي قبول ڪيو ويو آهي ته اڳ ۾ لکڻيون ۽ زباني روايتون هيون (cf. لک 1:1-4) ۽ پهرين ٽن انجيلن ۾ هڪجهڙائي ظاهر ڪري ٿي ته انهن سڀني اهڙن ذريعن جو استعمال ڪيو آهي. پر اها ڳالهه نوٽ ڪرڻ گهرجي ته انهن دستاويزن جي ڪا به بچيل ڪاپي نه آهي. مبينه بحالي, جيئن ته 'ق’, فرضي آهن ۽ انهن جي گهٽتائي کان سواء نه آهن, ڪجھ ڪيسن ۾ موجود تاريخي ثبوتن جي ابتڙ.

جي) فارم تنقيد

فارم جي تنقيد جا بنياد لڳ ڀڳ مڪمل طور تي قياس تي ٻڌل آهن. اهو ان فرض کان شروع ٿئي ٿو ته انجيل ننڍن زباني يا متن جي يونٽن مان گڏ ڪيا ويا آهن., pericopes طور سڃاتو وڃي ٿو, جيڪي آزاديءَ سان گردش ڪيا ويا ۽ ترتيب ڏنل يا اڃا به ٺاهيا ويا جيئن چرچ جي مخصوص ضرورتن کي پورو ڪرڻ لاءِ گهربل هجي. اهي شايد ڏند ڪٿا جي صورت ۾ هئا, ڪهاڻيون, افسانا, مثال يا چوڻيون. تاريخي تفصيلن ۽ تاريخن کي بعد ۾ ايڊيٽوريل اضافو قرار ڏنو وڃي ٿو، جن کي ڪا خاص حقيقت پسندي ناهي. اثر ۾, هن موقعي تي, متن جي اندر اندر موجود تاريخي ثبوتن کي صرف رد ڪيو وڃي ٿو. بالڪل, جيڪڏهن اهي تاريخي تفصيل بعد ۾ ٺاهيا ويا, اسان وڏي تاريخي درستگي جي اميد نه ڪنداسين. پر اين ٽي دستاويزن ۾ تاريخي تفصيلن جي شرمناڪ دولت شامل آهي; ۽ تازي دريافتن مان هن معلومات جي تصديق اعلي نقادن جي باري ۾ شڪ وڌائڻ جو هڪ بنيادي سبب آهي.’ دعويٰ.

جي) رد عمل جي تنقيد

هي فارم تنقيد جي مفروضن تي ٺاهي ٿو, بعد ۾ ترتيب ڏنل ايڊيٽرن جي فرضي حوصلي جو تجزيو ڪرڻ جي ڪوشش ڪندي (ايڊيٽر) متن جو. بالڪل, جيڪڏهن فارم جي تنقيد قياس آرائي آهي, اهو عمل اڃا به وڌيڪ آهي.