[pm_teideal]

Agus cad faoi Justus na Tiberias?

Ba staraí Giúdach den chéad aois é Justus. Níl a ainm ar liosta na bhfoinsí féideartha toisc nach bhfuil aon chóipeanna dá shaothar fós ann. ach, Photius, Patriarch Constantinople 9ú haois, deir sé linn nár luaigh sé Íosa. Is minic a shaobhtar an ráiteas seo trí leath abairt a lua agus a mhaíomh gur léiriú é ar ‘iontas’ ar thaobh Photius: ach, mar a léiríonn an téacs iomlán, níl aon rud den sórt ann.

“Tá croineolaíocht Justus of Tiberias léite agam, a bhfuil an teideal seo, [Croineolaíocht na] Ríthe Iúdá a tháinig i gcomharbacht ar a chéile. seo [Justus] tháinig amach as cathair Thiberias sa Ghailíl. Tosaíonn sé a stair ó Mhaois, agus ní chríochnuigheann é go bás Agripa, an seachtú [rialóir] de theaghlach Heroid, agus rí deiridh na nGiúdach; a ghlac an rialtas faoi Claudius, an raibh sé méadaithe faoi Nero, agus níos mó fós ag Vespasian. Fuair ​​​​sé bás sa tríú bliain de Trajan, áit a dtagann deireadh lena stair freisin. Tá sé an-ghonta ina theanga, agus Gabhann beagán thar na gnóthaí sin ba mhó a bhí riachtanach chun a áitiú; agus a bheith faoi chlaontacht na nGiúdach, mar go deimhin ba Ghiúdach é féin freisin ó rugadh é, ní luann sé a laghad cuma Chríost, nó cad a tharla dó, nó de na hoibreacha iontacha a rinne sé. Ba mhac le Giúdach áirithe é, arbh ainm Pistus. Bhí sé ina fhear, mar a chuireann Iósaef síos air, de charachtar is bisiúla; sclábhaí don airgead agus don phléisiúr araon. I gcúrsaí poiblí bhí sé os coinne Josephus; agus tá sé gaolmhar, gur leag sé mórán ceapaí ina choinne; ach go Josephus, cé go raibh a namhaid faoina chumhacht go minic, ní dhearna sé ach magadh air i bhfocail, agus mar sin lig dó dul gan a thuilleadh pionós. Deir sé freisin, gurb í an stair a scríobh an fear seo, don phríomh, iontach, agus go príomha maidir leis na codanna sin ina ndéanann sé cur síos ar an gcogadh Rómhánach leis na Giúdaigh, agus tógáil Iarúsailéim.” (Leabharlann, Cód 33)

Ba chóir trí phointe a thabhairt faoi deara go háirithe:

1. Tugann sé seo go léir le fios dúinn i ndáiríre go bhfuil cóip den 9ú haois Justus’ ní raibh aon tagairt d'Íosa sa saothar. Ós rud é go bhfuil a fhios go bhfuil mothúcháin fhrith-Chríostaí tar éis éirí as foinsí Giúdacha eile, ní féidir linn a bheith cinnte go bhfuil Justus’ níor fhulaing an obair an chóireáil chéanna.
2. Cuireann roinnt criticeoirí mí-eolasacha mearbhall ar Photius agus ar easpag Thíre sa chúigiú haois, agus éileamh ar na Críostaithe scrios Justus’ obair tar éis an chomhshó Constantine. Go soiléir, ní hé seo an cás, mar Justus’ tá saothar fós ar fáil chomh déanach leis an 9ú haois. Níos mó is dócha, ní raibh ann ach gan dóthain cóipeanna déanta chun an scrios ama a sheasamh.
3. Tá an t-ionracas ag Photius a thaifeadadh nach bhfuair sé aon tagairt d'Íosa. An bhfuilimid chun a thuairimí eile maidir le hoibiachtúlacht Justus a dhíbhe’ oibre, go háirithe mar go dtugann Josephus féin tacaíocht dóibh, san Fhoscríbhinn lena 2ú Eagrán de na Seaniarsmaí?

Ar ais go príomhalt.

Mar thoradh air sin, tá iallach orainn brath ar fhoinsí tuata níos déanaí. Cé chomh Áisiúil!

I bhfad uaidh! Bhí cinsireacht i gcónaí ar cheann de na bacainní is mó ar an bhfírinne, agus is minic a fheictear ciúnas mar cheann de na bealaí is éifeachtaí chun tuairimí a chur faoi chois nach n-aontaíonn duine leo. Ar an drochuair, ach, ní mór a admháil go raibh Críostaithe níos déanaí ciontach san ábhar seo freisin. Is eol go raibh go leor tagairtí luatha d'Íosa i scríbhinní Giúdacha naimhdeach go pointe go raibh sé maslach go hoscailte: agus mar fuair an Chríostaíocht lámh in uachtar ar an Impireacht, cuireadh go leor acu seo faoi chois d’aon ghnó. Dóibh, ní raibh an cheist stairiúil (ag an am sin ní raibh aon duine in amhras faoi stairiúlacht Íosa); breathnaíodh air mar ábhar simplí chun blasphemy a chosc. lá atá inniu ann, ba mhaith linn nár éirigh chomh maith sin leo!

Ba é scrios córasach na litríochta neamh-Chríostaí ag Críostaithe a thug isteach sa Ré Dorcha sinn.

Go deimhin, cé go raibh scrios éigin ar an litríocht phágánach faoi emperors Críostaí áirithe, bhí na gníomhartha seo dírithe go príomha ar chleachtais ar leith ná ar heresies Críostaí agus ní cosúil go raibh aon éifeacht mhór acu ar infhaighteacht na litríochta clasaiceach. chomh maith leis sin, bhí sé i bhfad níos lú córasach ná scrios na litríochta Críostaí ag emperors neamh-Chríostaí. Go ginearálta, bhí ardmheas ar na scríbhinní clasaiceacha agus ba mhór an chaomhnadh iad de bharr na mbailiúchán a bhí á gcoimeád in institiúidí éagsúla Críostaí.. San Iarthar, ba é an suaitheadh ​​polaitiúil agus sóisialta a tharla le briseadh suas Impireacht na Róimhe ba chúis le cailleadh na dtéacsanna go príomha. San Oirthear Críostaí Orthodox, bhí siad i gcónaí ar fáil saor in aisce, faoi ​​na Byzantines agus ina dhiaidh sin faoi riail Moslamach; agus is as sin a tháinig na cáipéisí ba mhó a spreag an Renaissance.

Ba é an sampla aonair ba mheasa ná leabharlann mhór Alexandria a dhó.

Is píosa coitianta eile mífhaisnéise é seo. Bhí Leabharlann Alexandria ag dul i léig cheana féin i 48 RC nuair a bhain sé a chéad tine mhór le linn ionradh Julius Caesar ar an gcathair. Creideann an chuid is mó de staraithe gur cailleadh an chuid is mó dá dhoiciméid faoin am seo. Tógadh cuid acu siúd a tháinig slán go leabharlanna sa Róimh sa chéad haois AD. Scriosadh an príomh-Mhúsaem agus an leabharlann go hiomlán, chomh maith le cuid mhór den chathair, ag an Impire Aurelianin i 273 Fógra. Rinne Diocletian tuilleadh damáiste don chathair níos déanaí. Tharla sé seo go léir roimh ardú na Críostaíochta go cumhacht faoi Constantine.

Leabharlann iníon lúide, ar a dtugtar an Serapeum, b'fhéidir gur mhair siad go dtí nó fiú ina dhiaidh sin 391 Fógra, nuair a scrios an Patriarch Theophilis an teampall págánach ina raibh sé lonnaithe ar orduithe an Impire Theodosius; ach tá sé seo conjectural, mar níl aon trácht soiléir ar chinniúint na leabharlainne.

Ar ais go príomhalt.

Tugann sé piseog marfach don Chríostaíocht freisin, agus deir go raibh Críostaithe ciontach i gcoireanna maslach!

Ba é sin an dearcadh a nglactar leis go ginearálta ar an gCríostaíocht i sochaí na Róimhe; agus ag an am sin, ní dhéanfadh ach fear cróga é a bhréagnú go hoscailte. Géarleanúint borb Nero i 64 Fógra, iar sin Domitian i 96 Fógra, agus fiú nuair nach bhfuil os comhair amach agus amach géarleanúint, Leanadh le mí-mheas a bheith ar Chríostaithe mar gheall ar a ndiúltú chun Caesar nó déithe na Róimhe a adhradh.

Tá an trácht seo, ar ndóigh bhí sé beartaithe síol amhrais a phlandáil go mb’fhéidir gur tháinig an Chríostaíocht chun cinn ina foirm láithreach ó thús níos amhrasaí. Sin, más rud ar bith, is féidir a mhalairt a fheiceáil ón Litir ó Clement na Róimhe chuig na Corantaigh, dar dáta c. 96Fógra:

“… bhíomar mall ag tabhairt ár n-aird air … an deighilt náireach gan naomhtha sin, atá chomh coimhthíoch do spiorad toghaí Dé, agus fós do cheangail cúpla duine ceann-láidir meargánta chun a leithéid sin d'amaideacht, gur chuir sé an-olc faoi d'ainm, aon uair amháin chomh fairsing sin agus an oiread sin grá ag gach fir. … Óir an té a d'imigh ar shiubhal in bhur measc riamh agus nár chruthaigh éirimiúlacht agus daingne bhur gcreidimh, nó nár chuir iongantas ar ionracas agus ar mheas bhur gcráifeacht Críostaí? nó nár inis ar do diúscairt uasal fáilteachais? … Ba é an rud a rinne tú gan chlaontacht maidir le daoine; … chuir tú tú féin faoi bhráid do rialóirí … Ar na fir óga rinne tú smaointe sober agus cosúil; na mná a d'ordaigh tú chun a ndualgais go léir a chomhlíonadh le coinsias gan locht agus cuma agus glan, ag tabhairt dá bhfir chéile an grá a bhí dlite dóibh …”

ach, nílimid ag brath go hiomlán ar fhianaise Chríostaí chun a dheimhniú nárbh iad na Críostaithe na heasláin a rinne an bholscaireacht seo orthu.. scríbhinní Pliny the Younger agus Lucian of Samosata araon (a dhéanfaimid athbhreithniú níos déanaí san alt seo) deimhnigh carachtar morálta na luath-Chríostaithe. A n-earráidí fíor amháin, ó thaobh na Róimhe, a bhí a gcuid ‘superstitions’ mar a thugtar orthu’ de chreidiúint in aiséirí na marbh agus i Dhiagacht Chríost, agus a n-aindiachaí’ séanadh na déithe Rómhánacha agus divinity Caesar.

Ar ais go príomhalt.

Ach ní bheadh ​​na cartlanna Impiriúla glaoch ar Íosa, 'Críost', agus bhí Pioláit ina reachtaire, ní procurator.

Ionadh, luann roinnt scoláirí é seo amhail is dá mba fhianaise thromchúiseach é ar idirshuíomh Críostaí. Ach níl éinne ag rá gur thug na cartlanna impiriúla Críost air; agus ar éigean a d’fhéadfadh Tacitus díorthú na ‘Críostaithe a mhíniú’ gan an t-ainm a úsáid, an bhféadfadh sé?

Chomh fada leis an téarma ‘procurator’ atá i gceist, cé gur thagair sé go ginearálta d'oifigeach airgeadais cúige, úsáideadh é freisin chun cur síos a dhéanamh ar ghobharnóir cúige Rómhánach den tríú rang, mar Iúdá. Seosamh, mar shampla, de ghnáth úsáideann an téarma ar an mbealach seo. (An sliocht ar ‘James the Just’ thosaíonn, “Agus anois Caesar, ar n-éis bháis Fhestus, chuir Albinus go Iúdáia, mar procurator.”) ach, Ní úsáideann aon cheann de na scríbhneoirí Tiomna Nua an téarma seo, b’fhearr leis cur síos air mar ‘ghobharnóir’; mar sin, más rud ar bith, áitíonn sé seo i gcoinne é a bheith ina idirshuíomh Críostaí.

Ar ais go príomhalt.

Tacitus go léir’ leabhair ag déileáil leis an tréimhse tar éis an léigear imithe go mistéireach. Cén fáth? Sulpicius Severus, sa 5ú haois, deir na Rómhánaigh scrios an Teampall Iarúsailéim chun é a chosc a bheith ina inspioráid do Giúdaigh agus Críostaithe. Conas a bhí a fhios aige? Ar scriosadh iad chun an t-eolas go raibh baint ag Críostaithe leis na Giúdaigh agus gur throid siad in aice leo i gCogadh na nGiúdach a chosc?

An-mhaisiúil! Ós rud é go n-insíonn leabhar na nAcht dúinn é sin, roimh scrios an teampaill, bhí láithreacht láidir Críostaí Giúdach in Iarúsailéim, go raibh a n-adhradh dírithe ar an teampall, agus gur fhorbair tomhas cothrom de chaoinfhulaingt faoi thionchar Shéamuis Shéamais, cad a bhí ann a chur faoi chois? B’fhéidir gur thacaigh Críostaithe leis na Giúdaigh i laethanta tosaigh an éirí amach. ach, nuair a chuaigh fórsaí na Róimhe chun cinn ar Iarúsailéim na Críostaithe, ag cuimhneamh ar Íosa’ tuar, thréig an chathair. Bhreathnaigh na Giúdaigh orthu mar fhealltóirí chuige seo, agus tháinig Íosa ina ainm fuath. Dá bhrí sin, dá mbeadh aon tagairt do chomhoibriú Giúdach-Críostaí ag Tacitus, chaithfeadh sé a bheith roimh an léigear, ní tar éis é.

Ar ais go príomhalt.

An … Fianaise Flavian … le feiceáil i ngach leagan ar marthain de Josephus …

Ó ní hea! Is brionnú Rúiseach é!

Is píosa an-choitianta mífhaisnéise é seo. Is é an sliocht Rúisis nó Slavonic Josephus mar a thugtar air rud éigin an-difriúil. Is idirshuíomh fada é atá le fáil i gcúpla leagan Rúisise agus Rúmánacha de ‘An Cogadh Giúdach’ – ní na Seaniarsmaí’ (i ngach cóip atá ar eolas a bhféadfar an Testimonium Flavianum a fháil de). Macalla sé téacs an Testimonium (cúis amháin a d’fhéadfadh mearbhall a bheith ann idir an dá cheann) ach le go leor breiseanna de blas Críostaí soiléir. Tá sé molta ag roinnt scoláirí go bhféadfadh sé a bheith bunaithe ar fhoinse níos sine: ach is beag fianaise atá ann chun tacú leis seo; agus is é an dearcadh atá i réim ná gur cuireadh leis thart ar an 10ú nó 11ú haois.

Is eol go raibh an Testimonium Flavianum féin ann mar atá sé inniu ón 4ú haois AD, nuair a bhí sé luaite ag Eusebius ina Stair Eaglasta. Níl ach malairt amháin ar eolas. Stair Arabach an domhain sa 10ú haois saor in aisce,, “Leabhar al-'Unwan”, Scríofa ag Agapius, an Melkite Críostaí easpag Hierapolis, san Áise Mion, tréithe do Josephus an rindreáil seo a leanas:

“Ag an am seo bhí fear ciallmhar ar a dtugtar Íosa. Bhí a iompar go maith, agus (sé) bhí a fhios a bheith virtuous. Agus rinneadh a lán daoine as measc na nGiúdach agus na náisiún eile ina dheisceabail. Cháin Pioláit é a chéasadh agus bás a fháil. Ach níor thréig na daoine a bhí ina dheisceabail a dheisceabail. Thuairiscigh siad go raibh sé le feiceáil dóibh trí lá tar éis a chéasadh, agus go raibh sé beo; dá réir sin b'fhéidir gurbh é an Meisias é, a bhfuil iontais in iúl ag na fáithe ina dtaobh.”

Tá an leagan seo i bhfad níos lú ar ndóigh Críostaí. Tugann roinnt scoláirí le tuiscint go bhféadfadh sé fiú Josephus a léiriú’ bhunfhoclaíocht: ach measann daoine eile an moladh ‘b’fhéidir gurbh é an Meisias é’ cuir in iúl go bhfuil sé curtha in eagar freisin. ach, mar níl aon eolas eile ar an leagan de Josephus as ar tharraing Agapius an luachan seo, de réir discréide léannta ba cheart dúinn ár n-anailís a dhíriú ar an téacs caighdeánach, a bhfuil a pedigree is féidir a rianú 6 céadta bliain roimhe sin.

Ar ais go príomhalt.

Cunning, nach raibh sé?

Cunning? Agus fós naive go leor chun a chur isteach Críostaí den sórt sin soiléir soiléir mar, 'má's ceart do dhuine fear a ghlaoch air', ‘Ba é Críost é’ agus, ‘Chonaic sé iad ar an tríú lá, saol a bheith agat arís, mar a dúirt fáithe Dé? Chun é seo a dhéanamh beagáinín sochreidte caithfidh tú hipitéis a thabhairt ar dhá idirshuíomh ar a laghad – an chéad cheann thar a bheith devious agus cliste, agus ag dul go mór i dtrioblóid ach a thaifeadadh don todhchaí go raibh Íosa ina cheannaire ar sheicte Messianic, maraíodh ar orduithe Rómhánacha, ar ar éigean gur fiú trácht air. (Léigh ar aghaidh san alt is mó a fheiceáil cad é an chuma ar an Testimonium gan na hidirshuímh soiléir). Níl sé an-chliste ar chor ar bith, nuair a smaoiníonn tú air!

Ar ais go príomhalt.

Seosamh’ is dócha gur lú i bhfad an tagairt bhunaidh!

B'fhéidir mar sin: ach níl aon fhianaise ar chur isteach sa sliocht ar Shéamus, agus ní thugann comhthéacs na tráchtaireachta mórán scóip chun ráitis dhímheasúla faoi Íosa a chuimsiú, mar bhainfeadh sé den phríomhinsint. Dá mbeadh a leithéid ráite aige, ‘an Críost mar a thugtar air’, nó ‘a thug Críost air féin’, cathain a athraíodh é, agus cé leis? Mar a luadh cheana, bhí sé ar eolas in amanna sula raibh smacht ag Críostaithe ar ábhar foinsí Giúdacha agus Rómhánacha. chomh maith leis sin, agus mar is féidir linn a fheiceáil ón Testimonium, más ea idirpholtóirí Eusebius’ ghlac an t-am orthu féin an sliocht a leasú, ní dócha go mbeadh siad sásta é a fhágáil mar ní hamháin, ‘ar a dtugtar Críost’. Tá sé i bhfad níos sochreidte a thabhairt ar an tuairim gurbh é an Testimonium féin an tagairt ba lú moladh.

D’fhéadfadh an fianaise a bheith i bhfad níos lú moladh ná mar a thugann do leagan in eagar!

Tá, is féidir. Tá a fhios againn ón Tiomna Nua go ndúirt Giúdaigh áirithe rudaí an-neamhshoiléir faoi Íosa.

Ar ais go príomhalt.

Dá mba ábhar imní é stairiúlacht Íosa, cén fáth nach n-úsáideann aon cheann de na luanna luath-Chríostaí seo Josephus chun na críche seo?

Mar sin deir tú!

ceart go leor, Breathnaímid ar seo go mion. Luann Origen Josephus’ tagairt do Shéamus trí huaire:

“And to so great a reputation among the people for righteousness did this James rise, that Flavius Josephus, who wrote the ‘Antiquities of the Jews’ in twenty books, when wishing to exhibit the cause why the people suffered so great misfortunes that even the temple was razed to the ground, dúirt, that these things happened to them in accordance with the wrath of God in consequence of the things which they had dared to do against James the brother of Jesus who is called Christ. And the wonderful thing is, go, though he did not accept Jesus as Christ, he yet gave testimony that the righteousness of James was so great; and he says that the people thought that they had suffered these things because of James.” (Tráchtaireacht ar Mhatha 10.17)

“Now this writer, although not believing in Jesus as the Christ, ag lorg chúis thitim Iarúsailéim agus scrios an teampaill, de bhrí gur chóir go ndúirt sé gurbh í an chomhcheilg i gcoinne Íosa ba chúis leis na tubaistí seo a tharla do na daoine, ó chuir siad Críost chun báis, a bhí ina fáidh, a deir mar sin féin – á, cé gur in aghaidh a thoile, ní fada ón bhfírinne – gur tharla na tubaistí seo ar na Giúdaigh mar phionós mar gheall ar bhás Shéamuis Shéamais, a bhí ina dheartháir Íosa ar a dtugtar Críost, – na Giúdaigh tar éis é a chur chun báis, cé go raibh sé ina fhear ba mhó cáil ar a cheartas. Pól, deisceabal fíor Íosa, deir sé gur mheas sé an Séamas seo mar dheartháir don Tiarna, ní h-amhlaidh sin mar gheall ar a ngaol le fuil, nó dá dtógtar suas le chéile, mar gheall ar a bhua agus a fhoirceadal. Más rud é, ansin, deir sé gur de bharr Shéamuis a rinneadh léirscrios ar Iarúsailéim chun na Giúdaigh a shárú, conas nár chóir é a bheith níos mó de réir chúis a rá gur tharla sé ar chuntas (den bhás) ar Íosa Críost, a bhfuil an oiread sin Eaglaisí ina bhfinnéithe dá diagacht, comhdhéanta díobh siúd a thionóil ó thuilte peacaí, agus atá tar éis iad féin a cheangal leis an gCruthaitheoir, agus a thagraíonn a ngníomhartha go léir chun a mhaitheasa.” (i gcoinne Celsus 1.47)

“Ach ag an am sin ní raibh aon arm timpeall Iarúsailéim, ag cuimsiú agus ag imfhálú agus ag léigear air; óir do thosaigh an léigear i bhflaitheas Nér, agus do mhair go riaghaltas Vespasian, scrios a mhac Títeas Iarúsailéim, ar cuntas, mar adeir Josephus, de Shéamus Shéamuis, deartháir Íosa ar a dtugtar Críost, ach i ndáiríre, mar a dhéanann an fhírinne soiléir, ar son Íosa Críost Mac Dé.” (i gcoinne Celsus 2.13)

Mar a fheiceann tú, níl sa chéad lua ach tráchtaireacht ar an ardmheas a bhí ag na Giúdaigh ar Shéamas. Tarlaíonn an dá cheann eile i gcomhthéacs plé ar na cúiseanna le scrios Iarúsailéim (a bhí ag Josephus de réir dealraimh, i dtagairt caillte anois, tugtha do bhreithiúnas Dhiaga as an éagóir a rinneadh ar Shéamus). Sa dá chás seo, Is é príomhphointe Origen sin, dá mba bhreitheamhnas é sin do bhás Shéamuis, is mó go mór an bhreitheamhnas do bhás Chríost. Ní haon uair amháin a úsáideann Origen Josephus mar fhianaise ar Íosa’ stairiúlacht; is ábhar imní dó cad a cheapann daoine faoi Íosa: ní cé acu a chreideann siad nó nach raibh sé ann.

Ar ais go príomhalt.

Mar sin dá mbeadh an sliocht ann, cén fáth nach luann Origen é?

Déanann sé, trí admháil nár aithnigh Ióseph Íosa mar Chríost. Ach, mar go ndealraíonn sé nach raibh aon úsáid sa sliocht bunaidh dó, agus bhí a ton dímheasúil go ginearálta (agus dá bhrí sin maslach, ó thaobh Críostaí), cén fáth a mbeadh air é a lua? Is é an t-aon luach atá leis ná mar dheimhniú seachtrach ar stair bhunúsach Íosa’ saol: agus ina lá nach raibh sé sin ina cheist, mar a pléadh cheana (scrollaigh suas chun é seo a athbhreithniú).

Ar ais go príomhalt.

Is é fírinne, léirigh taifid luatha na nGiúdach Íosa mar leanbh neamhdhlisteanach, insurrectionist agus asarlaí!

Ós rud é insíonn na soiscéil dúinn go bhfuil Íosa’ opponents leveled cúisimh den sórt sin ina choinne, bheadh ​​níos mó cúis amhrais againn faoin taifead stairiúil mura mbeadh tagairtí dá leithéid ann. Tá a fhios againn go ndearna siad, cé gur cailleadh a bhformhór. ach, d'eascair an chuid is mó díobh tar éis an sceim idir an Giúdachas agus an Chríostaíocht, tar éis scrios an Teampaill. Faoin am seo bhí an oibiachtúlacht stairiúil tar éis titim ina chreiche do dhearcadh páirtíneach.

Ar ais go príomhalt.

Go beacht! Ní raibh sa Luath-Chríostaíocht ach cnuasach de scéalta piseog! Ní hé an creideamh córasach a d’fhorbair an eaglais níos déanaí.

'Ní Fray. Admhaítear go ginearálta anois gurbh é an chuid is mó den Tiomna Nua scríofa ag 70 Fógra, litreacha Phóil san áireamh, mar sin bhí bun-dhiagacht an chreidimh Chríostaí sainmhínithe go soiléir cheana féin laistigh de shaolréanna na bhfinnéithe beo. Tagairtí don Chríostaíocht mar ‘piperstition’ ní mór do scríbhneoirí tuata a fheiceáil i bhfianaise a gcóras creidimh féin. Do na Rómhánaigh, Ba ‘aindiachaithe’ iad Críostaithe, mar dhiúltaigh siad don tuairim a bhí i gcoitinne go raibh Caesar ina dhia, agus ‘suarach’ óir chreid siad san aiséirí ó mhairbh.

Ar ais go príomhalt.

Mhaígh Origen gur thóg Íosa an t-ainm óna sheanathair, athair Iósaef, a dúradh gur tugadh Panther air.

Ach amháin níl aon chruthúnas ar a leithéid de chleachtas – agus fiú ansin chaithfeadh sé a bheith ina sheanathair máthar.

Tá an cleachtas doiciméadaithe sa Talmud Babylonian: Yebamoth 62b. B’fhéidir go mbeifeá ag smaoineamh go mbeadh neamhdhlisteanacht glactha acu agus dá bhrí sin d’úsáid siad an líne ghéiniteach trí Mháire, nó ag meabhrú ar an gcleachtas níos déanaí de shliocht na nGiúdach go léir a rianú tríd an líne baineann. Ach ba é an nós ag an am sin an lineage fireann a leanúint.

Ar ais go príomhalt.

Ach cén fáth a dúirt na ráflaí go sonrach go raibh an t-athair ina legionnaire Rómhánach?

Nár chuala tú riamh na scéalta faoi chailíní agus shaighdiúirí?

Tá go deimhin agam agus is dóichí go mbeidh seans i bhfad níos mó mura gceannaíonn tú breith mhaighdean!

Gan dabht. Agus muintir Nazarat is dócha ní raibh cheannach smaoineamh na breithe maighdean.

Ar ais go príomhalt.